Wat is een tamper en waar gebruik je ‘m voor?

Je hebt je koffiebonen gemalen, de koffie afgewogen in de portafilter… en nu komt het neer op één handeling die alles kan veranderen: tampen. Deze handeling draait om het gelijkmatig aandrukken van de gemalen koffie. gelijkmatig aandrukken van de gemalen koffie. Dit is een van de onderdelen van de puck prep die, net als de stappen daarvoor, de kwaliteit van de extractie beïnvloedt. De tool waarmee je dat doet, is de tamper.

Tamper in het kort:

Wat is een tamper?

Een tamper is simpel gezegd het hulpmiddel waarmee je de gemalen koffie in de portafilter gelijkmatig aandrukt. Deze stap in je barista routine is onderdeel van de puck prep. Wat op het eerste gezicht een simpel stukje gereedschap lijkt, heeft een grote invloed op de smaak van je espresso.

In de specialty coffee-wereld hoor je termen als koffie tamper, coffee tamper, espresso tamper of zelfs koffie tamper met veer. Elk van deze varianten heeft hetzelfde doel: een egaal oppervlak, en dus gelijkmatige weerstand, bieden aan het water dat onder hoge druk door de koffie wordt geperst.

Waarom tampen belangrijk is

Hoe je de koffie aandrukt, bepaalt hoe het water zijn weg vindt. Kleine verschillen in druk kunnen al zorgen voor een andere extractie, en dus een andere smaak. Juist daarom is aandacht bij het tampen geen detail, maar een essentieel onderdeel van espresso zetten.

Dat is precies waarom barista’s en liefhebbers investeren in een tamper station of een tamper koffie-set die bijvoorbeeld bestaat uit:

• een koffie tamper die comfortabel in de hand ligt;
• een tampermat die je portafilter stabiel houdt en de andere tools beschermt;
• en een verdeler die de koffie gelijkmatig verdeelt (en eventueel een wdt-tool).

Want goed tampen begint vaak al vóór je de tamper zelf gebruikt: met een koffieverdeler en wdt-tool, die zorgen dat je gemalen koffie gelijkmatig en zonder klonten in het filterbakje ligt.

Welke tamper moet ik kiezen?

Hoe moet je koffie tampen?

Een veelgehoorde misvatting over tampen is dat het draait om kracht. Alsof harder aandrukken automatisch beter is. In de praktijk gaat het minder om hoe hard je aandrukt, en meer om hoe gelijkmatig. Door de koffie gelijkmatig aan te drukken, ontstaat een oppervlak waar het water zonder voorkeur zijn weg doorheen kan vinden. Dit zorgt ervoor dat er geen channeling ontstaat en een deel van de gemalen koffie niet of teveel geëxtraheerd wordt. Als er kanaaltjes ontstaan, stroomt het water namelijk telkens langs dezelfde koffiedeeltjes. Hieruit volgt logischerwijs dat een ander deel van de gemalen koffie onaangeraakt blijft. hierdoor zal je merken dat elke espresso die je met hetzelfde recept zet anders smaakt.hierdoor zul je merken dat elke espresso die je met hetzelfde recept zet, anders smaakt.

Conclusie

Of je nu net begint met espresso of serieus aan je techniek wilt werken, weet dit: een goede koffie tamper, op de juiste manier gebruikt, maakt deel uit van de weg naar betere shots.